Στη Γόρτυνα αναπαύεται μια ένδοξη περίοδος της κρητικής ιστορίας. Στην εύφορη πεδιάδα της Μεσαράς άκμασε κάποτε η πρωτεύουσα που διαδέχτηκε την Κνωσό και έγινε προπύργιο των Ρωμαίων στη νοτιοανατολική Μεσόγειο.
Μετά τη ρωμαϊκή κατάκτηση, το 67 π.Χ., η Γόρτυς έγινε πρωτεύουσα της επαρχίας Κρήτης και Κυρηναϊκής και γνώρισε μεγάλη οικοδομική ανάπτυξη. Η ιστορία της, βέβαια, ξεκινά πολύ νωρίτερα αφού η κατοίκηση της Γόρτυνας είναι αδιάκοπη τα τελευταία 6.000 χρόνια.
Το πιο διάσημο εύρημα είναι η «Mεγάλη Eπιγραφή» που βρίσκεται στον βόρειο κυκλικό τοίχο του Ωδείου, στεγασμένη σε οικίσκο. Xρονολογείται το 450 π.X. και είναι ένας πλήρης Kώδικας Δικαίου γραμμένος σε βουστροφηδόν γραφή, που απηχεί, αν και η πόλη ήταν δωρική, το δίκαιο της μινωικής εποχής.
 |
Θαυμασμό προκαλεί ο αειθαλής πλάτανος, αυτός που φιλοξένησε στη σκιά του την γαμήλια γιορτή του Δία και της Ευρώπης, σύμφωνα με την παράδοση.
Η πόλη άκμασε και στην πρώτη βυζαντινή περίοδο. Ο ναός της Παναγίας που εσφαλμένα αποδίδεται στον Αγιο Τίτου είναι ένα από τα πιο επιβλητικά μνημεία βυζαντινής αρχιτεκτονικής.
Στο Ωδείο θα δείτε και τη «Μεγάλη Επιγραφή»
Κείμενο: Γιάννης Φώσκολος
Φωτογραφίες: Ηρακλής Μήλας
