Το Μοτίβο: ο Κουμπές
Ο κουμπές εμφανίζεται στα κρητικά υφαντά με αρκετές παραλλαγές και με διαφορετικές αναλογίες στα μεγέθη των γραμμών του, με τα ίδια όμως πάντα βασικά χαρακτηριστικά. Το περίγραμμα του κουμπέ στο κατώτερο τμήμα του συνιστάται σε δύο κατακόρυφες γραμμές, που από ένα σημείο και πάνω γίνονται πλάγιες και αρχίζουν να συγκλίνουν. Πριν προλάβουν να ενωθούν, οι γραμμές ξαναγίνονται κατακόρυφες και σχηματίζουν ένα “λαιμό”, που στην κορυφή απολήγει σε ρόμβο.
Σχεδόν πάντοτε υπάρχει και ένα δεύτερο, εσωτερικό περίγραμμα, σε σχήμα που θυμίζει την όψη σπιτιού με δίρριχτη στέγη.
Η Σχεδιαστική οργάνωση της Επιφάνειας
Η οργάνωση της επιφάνειας των κουμπελίδικων υφαντών, που συνήθως είναι δίφυλλα η τρίφυλλα, παρουσιάζει αξιοσημείωτη ποικιλία. Οι κουμπέδες είτε κοσμούν μόνο η μία άκρη του υφαντού – οπότε στην υπόλοιπη επιφάνειά του έχουμε διακοσμητικές ζώνες με γεωμετρικά μοτίβα – είτε τοποθετούνται και στις δύο άκρες αντικριστά, με οριζόντιο άξονα συμμετρίας που περνάει από το κέντρο του υφαντού. Στην περίπτωση αυτή, η κεντρική επιφάνεια του υφαντού, ανάμεσα στις κορυφές των αντικριστών κουμπέδων, κοσμείται με ζώνες γεωμετρικών μοτίβων, ή με απλές ρίγες, και σε λίγες περιπτώσεις μένει κενή.
Οι Ιδιαιτερότητες στον Διάκοσμο των Κουμπελίδικων Κιλιμιών
Στα κουμπελίδικα κιλίμια παρατηρούμε κάποιες ιδιαιτερότητες στον διάκοσμο και συγκεκριμένα στον τρόπο πλήρωσης των επιφανειών που δημιουργούνται από τις βασικές “γραμμές” του κύριου μοτίβου, του κουμπέ. Όπως συμβαίνει σε όλα τα κρητικά υφαντά με γεωμετρικό διάκοσμο, έτσι και στα κουμπελίδικα οι κοσμημένες περιοχές του υφαντού είναι “γεμάτες” με σχέδια και η ομοιόχρωμη επιφάνεια του φόντου που διαφαίνεται ανάμεσά τους είναι πολύ μικρή.
Οι ιδιαίτερου σχήματος επιφάνειες των ίδιων των κουμπέδων, αλλά και οι επιφάνειες ανάμεσα στους κουμπέδες αντιμετωπίζονται σ’ όλα τα υφαντά της κατηγορίας αυτής με τον ίδιο τρόπο: – με διακοσμητικές ζώνες απλών μοτίβων κάθετες προς την διεύθυνση της ύφανσης και – με διάφορες συνθέσεις του ίδιου πάντα μοτίβου, που προκύπτουν από την επανάληψή του προς όλες τις διευθύνσεις
.panoreon.gr
